Dorps Wonen
CAST in actie

Dorps Wonen

woensdag 15 februari 2006 - Aanvang 15-02-2006

Informatie
Datum:
woensdag 15 februari 2006
Aanvang:
15-02-2006

16 februari & 21 maart 2006

Discussie-avonden

Dorpen hebben elk hun eigen identiteit, één die diametraal anders is van schaal en opbouw dan steden. Kleinschalige bedrijvigheid gecombineerd met veeteelt of akkerbouw tot in de dorpskern bepaalde de afgelopen eeuwen de schaal en het autonome karakter van de dorpen.

Er zijn mensen die beweren dat juist in Brabant de dorpen en hun opzet aan de wieg hebben gestaan van de industrialisering van het landschap. Dat bleek in veel gevallen ook hun doodsteek te zijn. De onvermijdelijke schaalvergroting van het boerenbedrijf betekende het vertrek van een van haar belangrijkste identiteitsdragers, aanverwante nijverheid volgde hierop. Oorspronkelijke bewoners en landarbeiders vonden werk in de grote industrieën in de nabije stad. Het dorp vergrijsde en raakte in verval. Toch hebben hun aantrekkingskracht niet verloren. Het ideaal van wonen in rust en groen, leven in een gemeenschap waar je elkaar kent- daaraan ontlenen dorpen vandaag de dag hun bestaansrecht. Maar voor hoelang nog?

Dorpen en hun identiteit staan onder druk, landelijke overheid heeft een groeitaak van 20 % van de totale bouwopgave tot 2010 neergelegd bij dorpen of kleinstedelijke centra. Die opdracht is moeiteloos te realiseren als de bouwopgave wordt verdeeld over alle dorpen. De realiteit wil iets heel anders, Het ene dorp is populairder dan het andere, het ligt dichter in de buurt van stedelijke centra of belangrijke uitvalswegen of heeft een aantrekkelijker beeld. Maar vaak zijn de redenen nog subjectiever van aard. Met deze op handen zijnde schaalvergroting lijkt het dorp van nu op zoek te zijn naar een nieuw gezicht. Aan de ene kant leunt het op soms geromantiseerde beelden van rust, privacy en een agrarisch verleden, aan de andere kant bouwt het aan een nieuwe toekomst waar vooral wonen een groot deel van de vernieuwing en uitbreiding voor zijn rekening neemt. Groeien? Graag, maar niet te veel en niet te snel. Deze grens en hoe hij wordt behandeld is cruciaal voor de ontwikkeling en identiteit van dorpen in het algemeen. Ook om Tilburg is de uitbreiding van dorpen aan de orde van de dag. Maar de plannen worden met gemengde gevoelens ontvangen.

In de maanden februari en maart besteedt CAST aandacht aan wonen op het platteland, het dorpse wonen. Aan de hand van twee discussieavonden wordt ingegaan op recente plannen en ontwikkelingen van het toekomstige landelijke wonen van twee specifieke locaties. Te weten Hilvarenbeek en Berkel- Enschot. Hoe definiëren zij begrippen als landelijk wonen en wat vinden zij kenmerkend voor hun leefomgeving?

CAST zal deze discussies zoals gebruikelijk op locatie voeren.

Hilvarenbeek, 16 februari 2006
locatie: Gasterij de Posthoorn, Diessenseweg 34;
aanvang 19.30

Hilvarenbeek staat op een tweesprong, twee inbreidingsplannen van de gemeente houden de gemoederen binnen dit dorp al geruime tijd bezig. De veelbesproken plannen zijn die voor het centrum en het nieuwe cultureel centrum de Elckerlijc. Met beide plannen wil de gemeente Hilvarenbeek het voorzieningenniveau en woningaanbod van het dorp een nieuwe impuls geven. Het centrumplan voorziet in circa 4300 m2 winkeloppervlakte en 105 appartementen op de locatie Geldersestraat/Diessenseweg. In de plannen voor de Elckerlijc worden alle culturele activiteiten binnen Hilvarenbeek het nieuwe cultureel centrum ondergebracht. Op de locaties die daardoor vrijkomen worden 110 appartementen of woningen gebouwd. Het woningaanbod van deze nieuwe huur- en koopappartementen zou de doorstroming van bewoners ten goede moeten komen. Een groot gedeelte van de inwoners binnen de gemeente ziet bij de voorgenomen nieuwbouw vooral in de stapeling van woon- en bedrijfsfuncties (tot maximaal vier bouwlagen) een aantasting van de dorpse identiteit. De nieuwbouwplannen hebben o.m. geleid tot de oprichting van Stichting Dorpsbehoud Hilvarenbeek.

CAST laat op deze avond de verschillende partijen aan het woord en geeft juist ook de inwoners van Hilvarenbeek de kans om kennis te nemen van de plannen en hierover hun mening te geven.

Berkel-Enschot, 21 maart 2006
locatie: Restaurant de Druiventros, Bosscheweg 11;
aanvang 19.30

Berkel-Enschot maakt sinds 1997 deel uit van de gemeente Tilburg. In het kader van het opgestelde gemeentelijk stedenbouwkundig plan ‘de Overhoeken’ bestaan er plannen voor een dorpsuitbreiding met tenminste 2500 woningen. Voor twee belangrijke locaties binnen de door de gemeente Tilburg opgestelde stedenbouwkundige kaders - Koningsoord en Enschotsebaan - zijn in opdracht van de ontwikkelende partijen stedenbouwkundige uitwerkingen en beeldvisies gemaakt. Wat zijn de mogelijkheden en gevolgen van de plannen voor dit dorp? De plannen voor de Enschotsebaan raken aan de stadsgrenzen van Tilburg, slechts een spoorwegtalud scheidt dorp van stad. Het deelplan ‘Koningsoord’ gaat nog een stap verder. Dit plan voorziet in een nieuw dorpshart waarin de bestaande structuur en aanwezige abdij de spil zullen zijn. Berkel-Enschot groeit door ‘de Overhoeken-plannen’ zo’n 30 procent, maar zal er ook wat betreft dichtheid en uiterlijk ingrijpend door veranderen. Bewoners vrezen dat de voorgenomen schaalvergroting de directe identeit van hun leefomgeving in gevaar brengt. Ontwikkelaars en het gemeentebestuur spreken van een unieke kans.

In De Druiventros geeft CAST de betrokken partijen en inwoners de gelegenheid zich uit te laten over onder meer de vraag: Waar ligt de grens voor dorps wonen?

Interessante stukken:

Artikel in SR&O (stedebouw & Ruimtelijke Ordening’nummer 5, 2005.
“De suburbanisatie van het Brabantse platteland”.
Joks Janssen. 1. en John Dagevos
Te vinden op:
spitswww.uvt.nl/web/telos/documents/ suburbanisatieBrabantseplatteland.pdf

Dorp als daad, 2004,
uitgeverij Blauw Druk i.s.m. Stichting Undercover.
auteurs Ad Habets, Titia Hajonides en Sandra Schuit.

Recensie Veel dorpen verkeren in identiteitscrisis
(Gelders Dagblad, 23 juni 2004)
Te vinden op:
http://www.vriendenvanhetplatteland.nl/ Nieuws.asp?ID=2220   

Dorpen schimmelen door (tijdschrift Noorderbreedte, juli/augustus 2004)
artikel van Hans Elerie (directeur van de Brede Overleggroep Kleine Dorpen in Drenthe)
Te vinden op:
http://www.noorderbreedte.nl/artikel/04-4-1.htm

Gereedschapskist Dorps Wonen:
www.hilvarenbeek.nl  
www.tilburg.nl

Terug naar overzicht
Agenda
architectuurgids Architectuurgids

Bestel online de architectuurgids midden-brabant of bekijk hem online.

Lees meer
CAST
Blijf op de hoogte

En schrijf u vandaag nog in voor onze CAST nieuwsbrief.